گام بلند جهادگران جهاددانشگاهی برای خودکفایی کشور در صنعت انرژی‌های تجدیدپذیر/تأسیس مرکز توسعه فناوری‌های خورشیدی

به گزارش روابط‌عمومی جهاددانشگاهی، مهندس محسن فاضلی معاون فناوری جهاددانشگاهی علم و صنعت در آستانه فرارسیدن ۱۶ مردادماه، چهل‌وششمین سالگرد تشکیل جهاددانشگاهی با اشاره توسعه اینورترهای خورشیدی بومی و نقش آن در نیروگاه‌های خورشیدی بیان کرد: اینورتر را می‌توان قلب تپنده یک نیروگاه خورشیدی دانست. وظیفه این تجهیز، تبدیل انرژی الکتریکی تولیدشده توسط پنل‌های خورشیدی به برق متناوب با کیفیت، پایداری و مشخصات مورد نیاز شبکه برق است. عملکرد، راندمان و قابلیت اطمینان یک نیروگاه خورشیدی تا حد زیادی به کیفیت و فناوری به‌کار رفته در اینورتر وابسته است. از همین رو توسعه دانش فنی و تولید بومی این تجهیز راهبردی، یکی از اولویت‌های اصلی معاونت فناوری جهاد علم و صنعت بوده و نقش مهمی در خودکفایی و توسعه صنعت انرژی‌های تجدیدپذیر کشور ایفا می‌کند.

وی در رابطه با سابقه سازمان جهاددانشگاهی علم و صنعت گفت: جهاددانشگاهی علم و صنعت طی سال‌های گذشته با اتکا به دانش و توان متخصصان خود، تجربه ارزشمندی در طراحی و تولید تجهیزات پیشرفته الکترونیک قدرت، به‌ویژه انواع اینورترها، کسب کرده است. این توانمندی باعث شد همزمان با آغاز برنامه‌های توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در کشور، طراحی و ساخت اینورترهای خورشیدی به‌عنوان یکی از اولویت‌های سازمان در دستور کار قرار گیرد و امروز این دانش به یک فناوری کاملاً بومی تبدیل شود.

مهندس فاضلی ادامه داد: بومی‌سازی دانش فنی اینورترهای خورشیدی از سال ۱۴۰۲ به طور جدی به یکی از اهداف راهبردی توسعه فناوری در سازمان تبدیل شد. در گام نخست، مطالعات تخصصی، فعالیت‌های پژوهشی و طراحی و ساخت نمونه اولیه اینورتر خورشیدی ۲۰ کیلوواتی آغاز شد. همزمان، تجهیزات تست و ارزیابی اینورترهای خورشیدی از جمله شبیه‌ساز پنل خورشیدی برای نخستین بار در کشور طراحی و ساخته شد که نقش مهمی در انجام آزمون‌های تخصصی و اعتبارسنجی عملکرد این محصولات ایفا کرد.

ساخت اینورتر خورشیدی ۲۵۰ کیلوواتی

وی با بیان اینکه پس از موفقیت‌آمیز بودن مرحله قبل، طراحی و ساخت اینورتر خورشیدی ۲۵۰ کیلوواتی با هدف توسعه فناوری و افزایش توان تا یک مگاوات در دستور کار قرار گرفت اضافه کرد: در این مسیر، علاوه بر بومی‌سازی کامل فناوری، طراحی و ساخت اینورتر، تجهیزات تست و آزمون نیز متناسب با توان‌های بالاتر ارتقا یافت. خوشبختانه این پروژه با موفقیت به پایان رسید و پس از انجام آزمون‌های تخصصی، گواهینامه تست و تأییدیه‌های فنی مربوطه نیز برای این محصول دریافت شد. این دستاورد، گام مهمی در مسیر توسعه فناوری‌های بومی و کاهش وابستگی کشور به تجهیزات راهبردی صنعت انرژی‌های تجدیدپذیر به شمار می‌رود.

معاون فناوری جهاددانشگاهی علم و صنعت تأکید کرد: یکی از مهم‌ترین دستاوردهای ما، ایجاد زیرساخت کامل طراحی، توسعه و بومی‌سازی دانش فنی اینورترهای خورشیدی توان بالا است. در این مسیر، با هدف کاهش وابستگی کشور به فناوری‌های خارجی و افزایش امنیت تأمین تجهیزات راهبردی، تمامی تمهیدات لازم برای توسعه دانش فنی داخلی فراهم شد و طراحی و ساخت اینورتر خورشیدی ۲۵۰ کیلووات با اتکا به توان متخصصان داخلی انجام گرفت.

وی ادامه داد: این محصول به عنوان یکی از دستاوردهای مهم ملی در برنامه ملی توسعه سامانه‌ها و زنجیره تولید برق خورشیدی توسط معاون اول ریاست جمهوری و وزارت نیرو رونمایی شد و گام مهمی در مسیر خودکفایی کشور در حوزه تجهیزات نیروگاه‌های خورشیدی برداشته شد. بر همین اساس تامین اینورتر های 360 کیلووات به این نهاد سپرده شد تا در فاز اول 500 مگاوات اینورتر توان بالا با ارائه خدمات پس از فروش تامین شود.

طراحی و تولید اینورترهای ۳۶۰ کیلووات و ۱۲۵۰ کیلووات برای نخستین بار در کشور

مهندس فاضلی با بیان اینکه مسئولیت طراحی و تولید اینورترهای ۳۶۰ کیلووات و ۱۲۵۰ کیلووات به سازمان سپرده شده است گفت: این اینورترها برای نخستین بار در کشور طراحی و تولید خواهند شد. این محصولات نیاز نیروگاه‌های خورشیدی بزرگ‌مقیاس را تأمین کرده و زمینه کاهش وابستگی به واردات تجهیزات راهبردی را فراهم خواهند کرد.

وی افزود: توسعه سامانه مانیتورینگ نیروگاه خورشیدی یکی دیگر از برنامه های درحال اجرا در این حوزه است. این سامانه سیستمی هوشمند برای پایش، ثبت، تحلیل و نمایش لحظه‌ای اطلاعات تجهیزات و فرآیندهای نیروگاه است که با جمع‌آوری داده‌ها از تجهیزات مختلف، امکان نظارت مستمر بر عملکرد واحدهای نیروگاهی را فراهم کرده و به افزایش بهره‌وری، کاهش هزینه‌های تعمیر و نگهداری و پیشگیری از بروز خرابی‌های ناگهانی کمک می‌کند.

مهندس فاضلی با اشاره به برنامه‌های آینده معاونت فناوری جهاددانشگاهی دانشگاه علم و صنعت گفت: از دیگر برنامه‌ها می‌توان به توسعه همکاری‌های فناورانه با وزارت نیرو، شرکت توانیر، ساتبا و سرمایه‌گذاران نیروگاه‌های خورشیدی اشاره کرد که در دستور کار قرار دارد. همچنین بومی سازی دانش فنی ذخیره سازهای مبتنی بر باتری لیتیومی که در کنار نیروگاه‌های خورشیدی و بادی در آینده برای توسعه شبکه برق یک الزام اساسی محسوب می‌شوند و همچنین طراحی و ساخت پست و ترانس نیروگاه خورشیدی و سازه‌های فلزی نیروگاه از برنامه‌های آتی معاونت فناوری در حوزه انرژی تجدید پذیر است.

تأسیس مرکز توسعه فناوری‌های خورشیدی

وی با تأکید بر اینکه توسعه فناوری زمانی موفق خواهد بود که با خدمات پس از فروش و پشتیبانی مناسب همراه باشد، ادامه داد: به همین دلیل، ایجاد شبکه تخصصی خدمات پس از فروش یکی از محورهای اصلی برنامه‌های ماست. این برنامه شامل تأمین قطعات یدکی، آموزش بهره‌برداران، پشتیبانی فنی، تعمیرات تخصصی، به‌روزرسانی نرم‌افزارها، پایش عملکرد تجهیزات و ارائه خدمات نگهداری پیشگیرانه برای اینورترهای نصب‌شده در نیروگاه‌های خورشیدی است. این اقدام علاوه بر افزایش قابلیت اطمینان نیروگاه‌ها، هزینه‌های بهره‌برداری را نیز کاهش خواهد داد. در این راستا مرکز توسعه فناوری‌های خورشیدی با حمایت سازمان انرژی‌های تجدید پذیر و بهره‌وری برق (ساتبا) در حال تاسیس است.

مهندس فاضلی با اشاره به مزیت‌های بومی‌سازی فناوری اینورترهای خورشیدی افزود: با این کار علاوه بر جلوگیری از خروج ارز، موجب توسعه دانش فنی، ایجاد اشتغال برای متخصصان، توسعه زنجیره تأمین داخلی و افزایش توانمندی صنایع کشور در حوزه الکترونیک قدرت و موجب پایداری شبکه برق خواهد شد.

وی افزود: باور داریم که با اتکا به دانش متخصصان داخلی و تجربه جهاددانشگاهی علم و صنعت در حوزه الکترونیک قدرت، می‌توان اینورترهای خورشیدی را به یکی از محصولات راهبردی و رقابت‌پذیر در کشور تبدیل کرد و نقش مؤثری در توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر و تحقق اهداف خودکفایی صنعتی ایفا کرد.