جهاددانشگاهی در مسیر تحول کشاورزی/ از توسعه فناوریهای نوین تا ارائه الگوهای فناورانه تولید جهاددانشگاهی؛ اقتدار علمی در افق مقاومت
به گزارش روابط عمومی جهاددانشگاهی، مهندس واحد عبدالهیان، مسئول راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی، با اشاره به ضرورت ایجاد این مرکز اظهار کرد: افزایش امنیت غذایی و پایداری زیستمحیطی، مدیریت بهینه منابع آب و خاک، کاهش ضایعات و آثار منفی زیستمحیطی، ترویج و بومیسازی فناوریهای پیشرفته در کشاورزی همچون کشاورزی دقیق، رباتیک، بیوتکنولوژی و مدیریت هوشمند منابع آب و خاک، از جمله مهمترین دلایل راهاندازی این مرکز به شمار میرود.
وی افزود: همچنین ضرورت تقویت همکاریهای بینالمللی برای جذب دانش، فناوری و سرمایهگذاری در حوزه کشاورزی پایدار، جهاددانشگاهی را بر آن داشت تا با ایجاد یک مرکز تخصصی، ضمن تجمیع ظرفیتهای داخلی خود، زمینه هماهنگی و بهرهگیری از ظرفیت سایر مراکز علمی، دانشگاهی، تولیدی و بخش خصوصی را فراهم کند.
مهندس عبدالهیان با بیان اینکه مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی با هدف پاسخگویی به نیازهای راهبردی کشور در حوزه کشاورزی شکل گرفته است، گفت: مأموریت اصلی این مرکز، ایجاد زیرساختهای علمی و فناوری برای توسعه کشاورزی هوشمند و پایدار از طریق توسعه فناوریهای نوین در زنجیره ارزش کشاورزی، از تولید بذر و نهال تا فرآوری و بستهبندی محصولات است.
وی ادامه داد: حمایت از تحقیقات کاربردی و پروژههای دانشبنیان در مقیاس ملی، هدایت پژوهشهای علمی به سمت رفع نیازهای واقعی تولید، افزایش بهرهوری، تجاریسازی دستاوردهای پژوهشی و طراحی مدلهای درآمدی پایدار مبتنی بر دانش و فناوری از دیگر مأموریتهای این مرکز خواهد بود.
مسئول راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی خاطرنشان کرد: هدف نهایی، ایجاد یک شبکه ملی کشاورزی مدرن و فناورانه است که با فعالسازی ظرفیتهای موجود در واحدها و مراکز جهاددانشگاهی، بهرهگیری از توان مراکز علمی و دانشگاهی و حمایت از شرکتهای دانشبنیان و استارتاپهای کشاورزی محقق خواهد شد.
کشاورزی دانشبنیان؛ مسیر افزایش بهرهوری و حل چالشهای امنیت غذایی
وی درباره نقش این مرکز در توسعه کشاورزی دانشبنیان و حل چالشهای این حوزه اظهار کرد: در گام نخست، مرکز با بهرهگیری از ظرفیتهای موجود در واحدها و مراکز جهاددانشگاهی در سراسر کشور، ساماندهی سایتهای فناورانه تحقیقاتی و تولیدی را در دستور کار قرار خواهد داد.
مهندس عبدالهیان افزود: مزیتهای نسبی استانهای مختلف کشور در حوزههای گوناگون کشاورزی، جهتگیری تعریف چالشها و برنامههای حل مسئله را مشخص خواهد کرد و هر سایت تولیدی فناورانه بهصورت مشخص بر رفع مسائل استانی، منطقهای و در نهایت ملی تمرکز خواهد داشت.
وی تصریح کرد: در این مسیر، علاوه بر استفاده از ظرفیتهای جهاددانشگاهی، از توان مراکز علمی، دانشگاهی و بخش خصوصی نیز بهره گرفته خواهد شد تا الگوهای موفق و قابل توسعه در حوزه کشاورزی ایجاد شود.
مسئول راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی با بیان اینکه توانمندسازی بخش کشاورزی یکی از اهداف اصلی این مرکز است، گفت: ایجاد الگوهای تولید و ارائه خدمات فناورانه، افزایش قابلیت بهرهگیری از فناوریهای نوین و استفاده از ابزارهای هوشمند در حوزههای مختلف کشاورزی، از جمله اهدافی است که در سایتهای تولیدی فناورانه دنبال خواهد شد.
وی ادامه داد: در این سایتها ابتدا پایلوتهای منتخب مورد آزمایش و ارزیابی قرار میگیرند و در صورت موفقیت، الگوهای بهدستآمده در قالب فعالیتهای ترویجی و کارآفرینی اجتماعی به بخش خصوصی و جامعه کشاورزی ارائه می شود.
ایجاد ساختار تحقیقاتی، آموزشی و الگویی؛ اولویت نخست مرکز در مرحله راهاندازی
مهندس عبدالهیان درباره برنامههای مرحله راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی اظهار کرد: ساختار این مرکز شامل بخشهای آموزش، پژوهش و توسعه فناوری، الگویی و نمایش فناوری، ارتباط با صنعت و انتقال فناوری و همچنین همکاریهای بینالملل خواهد بود.
وی افزود: مهمترین اولویت مرکز در این مرحله، اجرای پایلوتهای نیمهصنعتی و اعتبارسنجی فرآیندهای تولید فناورانه است؛ زیرا پایلوتهایی که در میدان عمل به تولید فناورانه منجر شده و از توجیه اقتصادی مناسبی برخوردار باشند، میتوانند در مسیر ترویج و توسعه قرار گیرند.
مسئول راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی با اشاره به برنامههای آغاز فعالیت این مرکز گفت: بر اساس اولویتسنجی انجامشده، احیای ظرفیتهای موجود مرکز در استان مازندران و فعالسازی سایتهای تولیدی فناورانه در منطقه چپکرود این استان در دستور کار قرار گرفته است.
وی ادامه داد: در این مرحله، در دو سایت تحقیقاتی و تولیدی به وسعت ۸۰ و ۱۷ هکتار، فعالیتهایی همچون کشت برنج با تمرکز بر انواع الگوهای کشت، کشت گونههای مختلف گندم برای مقایسه عملکرد، پرورش ماهیان گرمابی در استخرهای خاکی مجموعه، راهاندازی گله گوسفند بومی زل، راهاندازی گله غاز مولد و مقدمات راهاندازی پایلوت فناورانه مزرعه منفرد پرورش ماهی خاویاری در دست اقدام است.
شبکهسازی فناورانه؛ راهبرد مرکز برای همافزایی ظرفیتهای علمی و تولیدی کشور
مهندس عبدالهیان با اشاره به ضرورت بهرهگیری از ظرفیتهای علمی و فناورانه کشور برای توسعه فعالیتهای مرکز اظهار کرد: حوزه نوآوری و فناوریهای کشاورزی بسیار گسترده است و ظرفیتهای موجود در کشور، چه در بخش سختافزاری و چه نرمافزاری، قابلیت تجمیع فیزیکی ندارند؛ از اینرو ایجاد یک شبکه فناورانه و یافتن نقطه اتصال میان این ظرفیتها، یکی از مأموریتهای اصلی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی خواهد بود.
وی افزود: این فرآیند ابتدا با استفاده از ظرفیتهای زیرساختی و دانشی جهاددانشگاهی در سراسر کشور آغاز میشود و پس از آن، هماهنگی و همافزایی با سایر مراکز علمی، دانشگاهی، پژوهشی و بخش خصوصی دنبال خواهد شد.
مسئول راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی تصریح کرد: این مرکز در صورت موفقیت در ایجاد شبکه فناورانه، میتواند ارائه خدمات و تولیدات در حوزههای مختلف کشاورزی از زراعت گرفته تا شیلات، دام، طیور و منابع طبیعی را تسهیل و همافزا کند.
وی با بیان اینکه گستردگی حوزه کشاورزی نیازمند همکاری میان مجموعههای مختلف علمی و اجرایی است، گفت: هدف مرکز این است که به یک حلقه اتصال میان تولیدکنندگان فناوری، مراکز علمی، دانشگاهها، شرکتهای دانشبنیان و فعالان بخش کشاورزی تبدیل شود تا ظرفیتهای موجود در مسیر حل مسائل واقعی کشور قرار گیرد.
تمرکز بر فناوریهای کاربردی برای توسعه کشاورزی هوشمند و پایدار
مهندس عبدالهیان درباره محورهای اصلی فعالیت مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی اظهار کرد: در استفاده از فناوری، سهولت بهرهگیری و قابلیت انتقال آن به جامعه کشاورزی اهمیت ویژهای دارد؛ بنابراین تمرکز اولیه مرکز بر فناوریهایی خواهد بود که علاوه بر همخوانی با دانش متخصصان حوزه کشاورزی، قابلیت معرفی و استفاده توسط کشاورزان با سطوح مختلف دانش عمومی را نیز داشته باشند.
وی افزود: محورهای فعالیت مرکز، همه حوزههای مرتبط با کشاورزی از جمله زراعت، شیلات، منابع طبیعی، دام و طیور و تجهیزات و ماشینآلات مرتبط با این بخشها را شامل خواهد شد.
مسئول راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی با اشاره به برنامههای حوزه زراعت گفت: اصلاح و بهبود روشهای کشت محصولات کشاورزی، توسعه محصولات سالم باغی و گلخانهای با بهرهگیری از روشهای نوآورانه، کشت و فرآوری گیاهان دارویی و زینتی، توسعه روشهای غیرسمی مبارزه با آفات، تولید و توسعه کودهای زیستی، فرآوری محصولات کشاورزی و بومیسازی فناوریها و تجهیزات مرتبط با کاشت، داشت و برداشت از جمله اولویتهای این حوزه است.
وی ادامه داد: در حوزه شیلات نیز ارائه الگوهای اقتصادی چابک برای پرورش آبزیان، تولید بچهماهی گونههای مقاوم، نوآوری در تولید خوراک آبزیان و توجه به اقتصاد دریامحور استانهای ساحلی کشور دنبال خواهد شد.
مهندس عبدالهیان با اشاره به برنامههای حوزه دام و طیور اظهار کرد: بهنژادی و ارائه مدلهای اقتصادی پرورش دام و طیور، حفظ خلوص گونههای بومی، راهاندازی مراکز تولید نژاد خالص دام و طیور با هدف حفاظت از ذخایر ژنتیکی و همچنین استفاده از فناوریهای نوین در تولید خوراک دام و طیور از دیگر محورهای فعالیت مرکز است.
وی درباره حوزه منابع طبیعی نیز گفت: بهرهبرداری مناسب از ظرفیتهای طبیعی کشور با تأکید بر توسعه پایدار و حفظ این منابع برای نسلهای آینده، یکی از رویکردهای مرکز خواهد بود. به عنوان نمونه، استفاده از ظرفیتهای بلااستفاده آببندانهای شمال کشور در قالب گردشگری مزرعه میتواند ضمن ایجاد درآمد برای جوامع محلی، به حفظ این منابع و جلوگیری از تغییر کاربری آنها کمک کند.
انتقال فناوری و ایجاد الگوهای موفق؛ از پایلوتهای فناورانه تا آموزش بهرهبرداران
مسئول راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی با اشاره به برنامههای این مرکز برای انتقال دانش و فناوری به بخش کشاورزی اظهار کرد: تمرکز اصلی مرکز بر اجرای پایلوتهای نیمهصنعتی، بهبود الگوهای کشت، ارتقای روشهای ارائه خدمات و ثبت موفقیت الگوهای فناورانه است تا روشهای بهینه و اقتصادی به جامعه کشاورزی معرفی شود.
وی افزود: برنامهریزی برای اجرای پایلوت نیمهصنعتی پرورش ماهیان خاویاری و ارائه الگوی اقتصادی چابک در قالب مزارع منفرد پرورش این گونه، از جمله برنامههای پیشرو است.
مهندس عبدالهیان ادامه داد: همکاری در اجرای طرحهای تحقیقاتی تولید بذرهای مادری و کشت ارقام ترویجی برای دستیابی به خودکفایی بذر، برنامهریزی برای تولید و توسعه کودهای زیستی با هدف کاهش آثار زیستمحیطی کودهای شیمیایی، اصلاح نژاد دام سبک و خالصسازی نسلهای بومی، همچنین اصلاح نژاد طیور و امکانسنجی کارآفرینی اجتماعی، از دیگر اقدامات در دست اجرا خواهد بود.
وی خاطرنشان کرد: اجرای این برنامهها با میدانداری دانشجویان تحصیلات تکمیلی که در قالب «کارآموز فناور» جذب فعالیتهای تولیدی فناورانه مرکز میشوند، دنبال خواهد شد.
مسئول راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی تصریح کرد: در صورت موفقیت الگوهای اجرایی در مرحله کارآزمایی، همین نیروهای آموزشدیده فناور در فرآیند آموزش جامعه کشاورزی و ترویج محصولات فناورانه، روشهای تولید نوین و فرآیندهای ارائه خدمات دارای مزیت فناورانه نقشآفرینی خواهند کرد.
مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی؛ بستری برای تربیت نیروی انسانی و تحقق اقتدار فناورانه
مهندس عبدالهیان درباره چشمانداز این مرکز در سالهای پیشرو اظهار کرد: مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی با تعریف اجزای پژوهشی، آموزشی، آزمایشگاهی، الگویی و پیوند بخش فناوری با صنعت و بازار، میتواند نقشی مؤثر در تحول کشاورزی و تحقق اهداف اقتصاد مقاومتی ایفا کند.
وی افزود: این مرکز با هدف ایجاد بستری علمی و عملی برای تحقیق، تجاریسازی، نوآوری و انتقال فناوریهای بومی و بینالمللی شکل میگیرد و تلاش خواهد کرد زمینه توسعه کشاورزی دانشبنیان و پایدار را فراهم آورد.
مسئول راهاندازی مرکز توسعه فناوریهای نوین کشاورزی جهاددانشگاهی با تأکید بر اهمیت سرمایه انسانی گفت: مهمترین رکن ایجاد توانمندی در هر جامعهای، نیروی انسانی و تربیت و توانمندسازی این نیروها برای ایفای نقش ملی است. یکی از ویژگیهای ذاتی جهاددانشگاهی نیز توجه به تربیت نیروی انسانی متعهد و متخصص بوده و نیروهای تربیتشده این نهاد در عرصههای علمی، فرهنگی، اجتماعی و تولیدی همواره منشأ اثر بودهاند.
وی ادامه داد: این مرکز با عملیاتیسازی الگوی «کارآموز فناور» تلاش خواهد کرد زمینه جذب نخبگان دانشگاهی به فعالیتهایی را فراهم کند که میتواند از بستر پژوهش، به شکلگیری شرکتهای دانشبنیان و تولیدات فناورانه منجر شود.
مهندس عبدالهیان خاطرنشان کرد: فراهم شدن بستر نگهداشت نخبگان دانشگاهی، زمینهساز ایجاد تولیدات و ابتکارات فناورانه خواهد بود و این موضوع میتواند مقدمهای برای دستیابی به اقتدار علمی و فناورانه کشور در حوزه کشاورزی باشد.
نظر شما :